Với mức giảm trừ gia cảnh áp dụng từ 2026, người không có người phụ thuộc chỉ bắt đầu nộp thuế thu nhập cá nhân khi lương gross vượt khoảng 17,3 triệu đồng mỗi tháng. Có một người phụ thuộc, ngưỡng lên khoảng 24,2 triệu đồng.
Ngưỡng tính thế nào
Thuế chỉ phát sinh khi thu nhập chịu thuế vượt tổng giảm trừ. Mà thu nhập chịu thuế là lương gross đã trừ bảo hiểm, nên:
Ngưỡng lương gross = Tổng giảm trừ ÷ (1 − 10,5%)
Chia cho 89,5% vì 10,5% lương đã đi vào bảo hiểm trước khi tính thuế.
Với người không có người phụ thuộc:
15.500.000 ÷ 0,895 ≈ 17.318.000 đồng
Bảng ngưỡng theo số người phụ thuộc
| Người phụ thuộc | Tổng giảm trừ/tháng | Ngưỡng lương gross |
|---|---|---|
| 0 | 15.500.000 đ | khoảng 17,32 triệu đ |
| 1 | 21.700.000 đ | khoảng 24,25 triệu đ |
| 2 | 27.900.000 đ | khoảng 31,17 triệu đ |
| 3 | 34.100.000 đ | khoảng 38,10 triệu đ |
| 4 | 40.300.000 đ | khoảng 45,03 triệu đ |
Mỗi người phụ thuộc nâng ngưỡng thêm khoảng 6,93 triệu đồng lương gross.
Các con số trên áp dụng cho trường hợp đóng bảo hiểm trên toàn bộ lương gross và không có giảm trừ khác. Nếu công ty đóng bảo hiểm theo mức thấp hơn, ngưỡng sẽ thấp hơn một chút.
Vượt ngưỡng không có nghĩa mất nhiều tiền
Nhiều người lo khi lương vượt ngưỡng. Thực tế số thuế ở ngay trên ngưỡng rất nhỏ, vì phần vượt chỉ chịu 5%.
Lương gross 18 triệu, không người phụ thuộc:
Bảo hiểm 10,5% = 1.890.000 đ
Thu nhập chịu thuế = 16.110.000 đ
Giảm trừ = 15.500.000 đ
Thu nhập tính thuế = 610.000 đ
Thuế (5%) = 30.500 đ
Ba mươi nghìn đồng. Lương tăng 682.000 đồng so với ngưỡng, bạn mất 30.500 đồng thuế và vẫn giữ lại hơn 95% phần tăng.
Thuế tăng theo mức lương thế nào
Bảng dưới đây tính cho người không có người phụ thuộc, vùng I, đóng bảo hiểm đầy đủ:
| Lương gross | Bảo hiểm | Thuế TNCN | Lương net | Thuế/gross |
|---|---|---|---|---|
| 15 triệu | 1.575.000 đ | 0 đ | 13.425.000 đ | 0% |
| 18 triệu | 1.890.000 đ | 30.500 đ | 16.079.500 đ | 0,2% |
| 20 triệu | 2.100.000 đ | 120.000 đ | 17.780.000 đ | 0,6% |
| 25 triệu | 2.625.000 đ | 343.750 đ | 22.031.250 đ | 1,4% |
| 30 triệu | 3.150.000 đ | 635.000 đ | 26.215.000 đ | 2,1% |
| 40 triệu | 4.200.000 đ | 1.530.000 đ | 34.270.000 đ | 3,8% |
| 50 triệu | 5.250.000 đ | 2.425.000 đ | 42.325.000 đ | 4,9% |
Ngay ở mức lương 50 triệu đồng, thuế chỉ chiếm chưa tới 5% lương gross. Gánh nặng thuế thực tế thấp hơn nhiều so với cảm nhận thông thường.
Đừng từ chối tăng lương vì sợ thuế
Biểu thuế lũy tiến từng phần đảm bảo bạn luôn có lợi khi lương tăng. Thuế suất cao chỉ áp cho phần thu nhập vượt ngưỡng bậc, không áp lại cho toàn bộ thu nhập.
Ví dụ lương tăng từ 30 lên 40 triệu đồng:
- Lương gross tăng: 10.000.000 đồng
- Bảo hiểm tăng: 1.050.000 đồng
- Thuế tăng: 895.000 đồng
- Lương net tăng: 8.055.000 đồng
Bạn giữ lại hơn 80% phần tăng. Không có mốc lương nào mà tăng lương làm lương net giảm.
Ba trường hợp đặc biệt
Thu nhập không đều giữa các tháng. Thuế TNCN từ tiền lương được quyết toán theo năm. Nếu bạn chỉ làm việc 6 tháng trong năm, tổng giảm trừ cả năm vẫn là 186 triệu đồng, nên khi quyết toán bạn thường được hoàn lại phần thuế đã tạm khấu trừ.
Hợp đồng dưới 3 tháng. Đơn vị chi trả thường khấu trừ 10% tại nguồn nếu thu nhập từ 2 triệu đồng mỗi lần trở lên, không áp giảm trừ gia cảnh. Bạn có thể quyết toán cuối năm để được hoàn lại.
Có thu nhập từ nhiều nơi. Mỗi nơi tạm khấu trừ riêng và giảm trừ gia cảnh chỉ được tính ở một nơi. Cuối năm bạn phải tự quyết toán gộp toàn bộ thu nhập, và thường phải nộp thêm vì tổng thu nhập đẩy bạn lên bậc thuế cao hơn.
Các khoản không chịu thuế
Không phải mọi khoản công ty trả đều chịu thuế. Một số khoản được miễn hoặc miễn trong mức trần:
- Tiền ăn giữa ca trong mức trần quy định
- Phụ cấp điện thoại, công tác theo mức khoán ghi trong quy chế công ty
- Phần tiền làm thêm giờ trả cao hơn đơn giá giờ bình thường
- Tiền trang phục trong mức trần
- Một số khoản phúc lợi theo quy định
Vì vậy tổng thu nhập trên bảng lương có thể cao hơn thu nhập chịu thuế. Khi tính, bạn chỉ lấy phần chịu thuế.
Giảm thuế một cách hợp pháp
Hai cách rõ ràng nhất:
Đăng ký đủ người phụ thuộc. Mỗi người phụ thuộc giảm trừ 6,2 triệu đồng mỗi tháng. Rất nhiều người có cha mẹ hoặc con đủ điều kiện nhưng chưa đăng ký.
Khai đúng các khoản giảm trừ khác. Đóng góp từ thiện, nhân đạo, khuyến học vào các quỹ hợp pháp và khoản đóng vào quỹ hưu trí tự nguyện đều được trừ, nhưng phải có chứng từ.
Tính con số của bạn
Nhập lương gross và số người phụ thuộc vào công cụ tính lương gross net để xem ngay số thuế và lương thực nhận. Nếu muốn xem chi tiết từng bậc thuế, dùng công cụ tính thuế TNCN.